Kalp hastaları dikkat: “Takviye” ürünlerdeki gizli ilaçlar neden tehlikeli?

Kalp hastaları dikkat: “Takviye” ürünlerdeki gizli ilaçlar neden tehlikeli?

Bir ürünün “doğal”, “bitkisel” veya “takviye” olarak pazarlanması, kalp ilaçlarıyla birlikte güvenle kullanılabileceği anlamına gelmez. Özellikle cinsel performansı artırma iddiasıyla satılan bazı ürünlerde, etikette belirtilmeyen reçeteli ilaç etken maddeleri bulunabiliyor. Kullanıcı, farkında olmadan başka bir ilaç almış oluyor.

Bu durum kalp hastaları açısından neden önemli? Çünkü gizli etken madde, kişinin düzenli kullandığı veya göğüs ağrısı sırasında ihtiyaç duyduğu bir ilaçla tehlikeli biçimde etkileşebilir.

Geri çağrılan üründe ne bulundu?

FDA’nın 24 Ekim 2026’da yayımladığı üretici duyurusuna göre, ABD’de satılan Ultimate Forza Male Supplement adlı ürünün bütün partileri, etikette belirtilmeyen sildenafil, tadalafil ve dapoksetin içerdiğinin saptanması üzerine gönüllü olarak geri çağrıldı. Duyuru tarihinde ürünle ilişkili advers olay veya şikâyet bildirilmemiş olması, etkileşim riskinin bulunmadığı anlamına gelmiyor. Bu açıklama ABD’deki dağıtımla ilgili; Türkiye’de satış veya geri çağırma durumunu doğrulamıyor.

Kalp hastaları için en önemli tehlike: Nitratlarla etkileşim

Sildenafil ve tadalafil, sertleşme sorununun tedavisinde kullanılan PDE5 inhibitörleri grubundadır. Damarların gevşemesini sağlayan mekanizmaları etkilerler; nitrat içeren ilaçlarla birlikte kullanıldıklarında tansiyon düşürücü etki tehlikeli biçimde güçlenebilir. Bu nedenle birlikte kullanımları sakıncalıdır.

Nitratlara; göğüs ağrısı için kullanılan nitrogliserin içeren dilaltı tabletler ve spreyler, bazı bantlar ile izosorbid mononitrat ve izosorbid dinitrat içeren ilaçlar örnek verilebilir. Etkileşim, yalnızca her gün nitrat kullananları değil, bu ilaçlara gerektiğinde başvuran hastaları da ilgilendirir.

Ortaya çıkabilecek ani ve ağır tansiyon düşmesi, baş dönmesine ve bayılmaya neden olabilir; ağır durumlarda kalp krizi veya inme gibi ciddi sonuçlar da gelişebilir. Buradaki uyarı, geri çağrılan üründe bu olayların yaşandığının gösterildiği anlamına gelmez; bilinen ilaç etkileşimine ilişkindir.

“Aynı anda almazsam sorun olmaz” düşüncesi doğru mu?

Hayır. Etkileşim yalnızca iki ürünü aynı anda almakla sınırlı değildir. Princeton IV uzlaşı belgesi, bilinen reçeteli kullanımlarda sildenafil sonrasında en az 24 saat, tadalafil sonrasında en az 48 saat nitratlardan kaçınılmasını belirtir.

Ancak bu süreler, evde kendi kendine “artık güvenli” kararı vermek için kullanılamaz. Sildenafilin ürün bilgisinde 24 saatte nitrat güvenliğinin kesinleşmediği belirtilir; böbrek veya karaciğer hastalığı ve bazı ilaçlar maruziyeti uzatabilir. Etken maddesi ve dozu bilinmeyen bir takviyede belirsizlik daha da büyür.

Sadece nitrat kullananlar mı dikkat etmeli?

Hayır. Bazı prostat ve tansiyon ilaçları, özellikle alfa blokerler, sildenafil veya tadalafil ile birlikte tansiyon düşmesini artırabilir. Akciğer damar basıncı yüksekliğinin bazı türlerinde kullanılan riociguat ile birlikte kullanım da sakıncalıdır. Bu nedenle değerlendirme, yalnızca “kalp ilacı kullanıyor musunuz?” sorusuyla değil, ilaçların isimleri ve dozları üzerinden yapılmalıdır.

Bu, bütün tansiyon ilaçlarının aynı derecede risk taşıdığı anlamına gelmez. Hangi ilacın, hangi hastada ve hangi dozda kullanılabileceği ayrı değerlendirilir; bir takviyeyi kullanabilmek için kalp ilaçları kendi kararıyla kesilmemelidir.

Kalp hastası olmak, bu ilaçları hiç kullanamamak anlamına mı gelir?

Hayır. Ruhsatlı ilaçların hekim gözetiminde kullanılması ile içeriği gizlenmiş bir takviyenin kullanılması aynı şey değildir.

Kalp hastalığı stabil olan, cinsel aktivite açısından düşük riskli değerlendirilen ve sakıncalı ilaç etkileşimi bulunmayan bazı hastalarda uygun tedavi planlanabilir. Stent veya bypass öyküsü tek başına kesin yasak anlamına gelmez. Buna karşılık istirahatte veya kontrolsüz göğüs ağrısı, ağır kalp yetersizliği, kontrolsüz tansiyon ya da yüksek riskli ritim bozukluğu varsa önce kalp hastalığının değerlendirilmesi ve kontrol altına alınması gerekir.

Böyle bir ürünü kullandıktan sonra göğüs ağrısı olursa ne yapılmalı?

Göğüste baskı veya ağrı, belirgin nefes darlığı, soğuk terleme ya da bayılma varsa beklemeyin; 112’yi arayın. Kendi aracınızla hastaneye gitmek yerine acil sağlık yardımından yararlanın.

Bu durumda üç bilgi özellikle önemlidir:

1. Ürünü aldığınızı sağlık ekibine söyleyin. Adını, mümkünse miktarını ve ne zaman kullandığınızı belirtin; ambalajını veya fotoğrafını gösterin.

2. Sildenafil/tadalafil içeren veya içermesinden şüphelenilen bir ürün aldıysanız, nitrat içeren dilaltı tablet ya da spreyi kendi başınıza kullanmayın. Göğüs ağrısının tedavisini acil sağlık ekibi yönlendirmelidir.

3. Cinsel aktiviteyi veya eforu bırakın ve yardım isteyin. Utanma veya çekinme nedeniyle kullanılan ürünü gizlemeyin; bu bilgi tedavi seçimini etkiler.

Kendimizi nasıl koruyabiliriz?

Geri çağrılan ürünü kullanmayı bırakın. Özellikle nitrat tedavisi alıyorsanız, ürünü kullanmış olmanızı sağlık profesyonelinize gecikmeden bildirin.

Kullandığınız takviyeleri de ilaç listenize ekleyin. İnternette olumlu yorum bulunması, ürünün “doğal” diye sunulması veya bir uyarı listesinde adının geçmemesi güvenlilik kanıtı değildir; FDA, yayımladığı bildirimlerin piyasadaki sorunlu ürünlerin yalnızca bir bölümünü kapsadığını belirtiyor.

Sertleşme sorununu da yalnızca bir “performans problemi” olarak görmemek gerekir. Özellikle damar kaynaklı sertleşme sorunu, kardiyovasküler riskin değerlendirilmesi için bir işaret olabilir; her sertleşme sorunu kalp hastalığı demek değildir.

Sonuç

Asıl sorun, bir ilaç etken maddesinin kişinin haberi olmadan ve diğer tedavileri değerlendirilmeden alınmasıdır. Cinsel sağlıkla ilgili yakınmalarınızı hekiminizle açıkça paylaşın; çözümü içeriği belirsiz ürünlerde aramayın.

Prof. Dr. Sinan Altan KOCAMAN

Kalbine Sağlık